Dairede Açık Plan Yaşam Alanı: Salon ve Yemek Alanı Nasıl Birleştirilir?

Dairede salon ve yemek alanını tek bir açık plan yaşam alanında birleştirirken asıl iş, duvarları kaldırmak değil, tek hacmi işlevlere göre görünmez sınırlarla bölmektir. Bu sınırlar aydınlatma, zemin ve halı, mobilya yerleşimi ve tavan detaylarıyla kurulur; böylece oturma grubu, yemek masası ve varsa mutfak aynı mekânda ama birbirine karışmadan yer alır. Duvar kaldırılacaksa, önce duvarın taşıyıcı olup olmadığı mutlaka bir uzmana kontrol ettirilmelidir. Bu yazıda açık plan bir daire yaşam alanını planlarken nelere dikkat etmeniz gerektiğini adım adım anlatıyoruz.

Açık Plan Yaşam Alanı Kimler İçin Uygundur?

Açık plan düzen, özellikle günlük yaşamın büyük kısmını salonda geçiren, misafir ağırlamayı seven ve mekânda daha fazla ışık isteyen aileler için cazip bir çözümdür. Ayrı ayrı küçük odalar yerine tek ve geniş bir hacim, gün ışığının dairenin daha derinlerine ulaşmasını sağlar ve evin olduğundan daha geniş algılanmasına yardımcı olur.

Öte yandan her daire ve her yaşam biçimi için ideal değildir. Yemek kokusunun salona yayılması, akustik olarak sesin daha fazla yansıması ve dağınıklığın her açıdan görünür olması, açık planın bilinen dezavantajlarıdır. Bu nedenle karar vermeden önce ailenin günlük alışkanlıklarını konuşmak gerekir: Yemekler ne sıklıkla evde pişiriliyor, salonda çalışan ya da ders çalışan biri var mı, misafir ağırlama ne kadar sık?

Görünmez Sınırlarla Bölge Oluşturmak

Açık planın başarısı, tek bir hacmin içinde her işlevin kendi alanını hissettirmesine bağlıdır. Bunun için duvar yerine şu araçlar kullanılır:

• Aydınlatma: Yemek masasının üzerinde bir sarkıt armatür, oturma grubunun üzerinde ise daha dağınık ve yumuşak bir aydınlatma, iki alanı ışıkla ayırır.
• Halı ve zemin: Oturma grubunu bir halıyla tanımlamak, sınırı yere çizer. Bazı projelerde yemek ya da mutfak alanında farklı bir zemin malzemesi kullanılır.
• Mobilya yönü: Kanepenin sırtını yemek alanına dönmek, iki bölge arasında doğal bir ayırıcı oluşturur.
• Tavan detayları: Asma tavanda kademe, gizli ışık bandı veya farklı bir yükseklik, alanları yukarıdan da tanımlar.
• Kısmi bölücüler: Açık raf, alçak bir konsol ya da cam bölme, görsel bağlantıyı koparmadan iki alanı birbirinden ayırır.

Yerleşim Planı: Sirkülasyonu Önce Çizin

Açık plan bir mekânda en sık yapılan hata, mobilyaları önce yerleştirip geçiş yollarını sonradan düşünmektir. Oysa giriş kapısından mutfağa, mutfaktan yemek masasına ve salondan balkona uzanan güzergâhlar, mobilyaların nereye konabileceğini belirler.

Planlamaya bu ana geçiş yollarını çizerek başlayın. Ardından yemek masasının çevresinde sandalyelerin rahatça çekilebileceği bir boşluk, oturma grubunun önünde ise sehpaya ve televizyona erişimi engellemeyen bir alan bırakın. Geçiş yolunun oturma grubunun tam ortasından geçmemesi, salonda oturanların sürekli rahatsız edilmesini önler.

3D görselleştirme bu aşamada büyük kolaylık sağlar. Mobilya ölçüleri, geçiş mesafeleri ve bakış açıları uygulamaya geçmeden önce görülebildiği için, kâğıt üzerinde fark edilmeyen sorunlar erkenden çözülür.

Malzeme ve Renk Bütünlüğü

Tek bir hacimde birden fazla işlev bir araya geldiğinde, malzeme ve renk seçimlerinin birbiriyle konuşması gerekir. Her alan için farklı bir tarz seçmek, açık planın sağladığı ferahlığı dağınık bir görüntüye dönüştürebilir.

• Ana renk paleti: Duvarlar, zemin ve büyük mobilyalarda iki üç ana renk belirleyin; vurgu renklerini yastık, aksesuar ve sanat eserlerinde kullanın.
• Ahşap ve metal tonları: Mutfak dolapları, yemek masası ve TV ünitesindeki ahşap ve metal tonlarını birbiriyle uyumlu seçin.
• Tekrar eden detaylar: Bir malzemeyi, örneğin mermer görünümlü bir yüzeyi, hem TV duvarında hem de yemek alanındaki bir konsolda tekrar etmek, mekânlar arasında görsel bir bağ kurar.

Aydınlatma da bu bütünlüğün bir parçasıdır. Yemek masasının üzerindeki sarkıt ile oturma grubundaki lambader veya aplikler farklı işlevlere hizmet etse de, aynı malzeme ailesinden ya da benzer bir form dilinden seçildiğinde mekân tek bir tasarımın parçası gibi görünür. Işık sıcaklığını da tüm alanda tutarlı tutmak önemlidir; bir köşede soğuk beyaz, diğerinde sıcak sarı ışık kullanmak, açık planın bütünlüğünü bozan en belirgin ayrıntılardan biridir. Her bölgeyi ayrı anahtar veya dimmerle kontrol edebilmek ise günün farklı saatlerinde yalnızca kullanılan alanı aydınlatmayı ve mekânın atmosferini ihtiyaca göre değiştirmeyi mümkün kılar.

Mutfak da Açılacaksa Dikkat Edilecekler

Salon ve yemek alanına mutfağın da katıldığı tam açık planlarda birkaç teknik konu ayrıca önem kazanır:

• Davlumbaz ve havalandırma: Yemek kokusunun yaşam alanına yayılmasını sınırlamak için güçlü ve sessiz bir davlumbaz seçilmelidir.
• Ada veya bar tezgâhı: Mutfak ile yaşam alanı arasında bir ada, hem çalışma yüzeyi hem de doğal bir bölücü işlevi görür.
• Kapalı depolama: Açık mutfakta dağınıklık her yerden görüneceği için kapaklı dolaplar ve gizli depolama alanları planlanmalıdır.
• Taşıyıcı sistem: Mutfak ile salon arasındaki duvar kaldırılmak isteniyorsa, taşıyıcı olup olmadığı mutlaka bir inşaat mühendisine kontrol ettirilmelidir.

Farklı ölçek ve tarzlardaki konut çalışmalarımızı daire iç mimarlık projeleri sayfamızda inceleyebilirsiniz. Daha geniş metrekareli yaşam alanları için ise villa iç mimarlık projeleri de benzer açık plan çözümleri içerir.

Sık Sorulan Sorular

Küçük bir dairede açık plan uygulanabilir mi?

Evet, küçük dairelerde açık plan çoğu zaman mekânı daha geniş gösterir. Ancak depolama alanlarının iyi planlanması ve mobilyaların ölçeğinin mekâna uygun seçilmesi daha da önemli hale gelir.

Açık planda akustik sorun nasıl azaltılır?

Halılar, kumaş perdeler, döşemeli mobilyalar ve duvar panelleri sesi emerek yankıyı azaltır. Sert yüzeylerin fazla olduğu açık planlarda bu yumuşak malzemelere yer vermek gerekir.

Projelendirme ne kadar sürer?

3D projelendirme süresi, metrekareye ve bölüm sayısına bağlı olarak 15 ile 45 gün arasında değişir.

Keşif için ücret alınıyor mu?

İstanbul içindeki keşifler ücretsizdir. Şehir dışı ve yurt dışı keşifler ücretlidir.

Sonuç

Açık plan bir yaşam alanı, doğru planlandığında dairenizi hem daha aydınlık hem de daha sosyal bir eve dönüştürür. Bölgeleri aydınlatma, zemin ve mobilya yerleşimiyle tanımlamak, sirkülasyonu önceden çizmek ve malzeme bütünlüğünü korumak bu dönüşümün temelidir. 2010’dan beri Ataşehir merkezli olarak çalışan Uç İç Mimarlık ile, bir İstanbul iç mimar ofisinden projenizi 3D olarak görerek başlamak için 0216 515 85 78 numaralı telefondan veya info@ucicmimarlik.com adresinden bize ulaşabilirsiniz.